Ryzyko związane z eksportem towarów - jak je ograniczyć?
15.03.2020
Ryzyko związane z eksportem towarów - jak je ograniczyć?

Handel międzynarodowy jako szansa na rozwój firmy

Jednym ze sposobów na zwiększenie zysków i przychodów oraz promowanie wizerunku firmy jest nawiązanie współpracy z kontrahentami zagranicznymi oraz sprzedaż towarów lub usług na zagranicznych rynkach.

Ryzyko w obrocie międzynarodowym

Działalność eksportowa niesie za sobą szereg korzyści, przede wszystkim szansę na rozwój biznesu, jednak każdy przedsiębiorca wie, że drugą stroną medalu jest ryzyko, z jakim trzeba się liczyć decydując się na prowadzenie obrotu międzynarodowego, handel wewnątrzwspólnotowy, eksport czy import towarów i usług.

Dobra wiadomość jest taka, że ryzyko to można ograniczyć poprzez jago poznanie i odpowiednie przygotowanie się, czyli zarządzanie ryzykiem.  

Jakie rodzaje ryzyka mogą wystąpić przy eksporcie?

Eksport towarów warunkuje zagrożenia na różnych płaszczyznach, do których zaliczamy między innymi ryzyko rynkowe, związane z sytuacją na rynku (zmiany kursów walut, czy zmiany cen towarów w okresie pomiędzy terminem zawarcia kontraktu, a terminem jego płatności), czy ryzyko towarowe bezpośrednio powiązane z komplikacjami dotyczącymi transportu (z kradzieżą, wypadkiem, czy możliwością zniszczenia towarów) oraz związane z jakością i ilością produktów. Ryzyko kraju natomiast dotyczyć może zatrzymania lub anulowania eksportu z przyczyn politycznych w danym kraju lub zawieszenia przez czynniki administracyjne płatności za eksport. Wyróżniamy również ryzyko transakcyjne, które obejmuje na przykład możliwość niewywiązania się z umów partnerów handlowych. Istotnym, choć niewynikającym z działalności ludzkiej zagrożeniem jest ryzyko siły wyższej, uwarunkowane działaniem sił przyrody, takich jak sztorm, czy trzęsienie ziemi, ale także chorób czy epidemii, działań wojennych, zamachów terrorystycznych, które mogą być przyczyną dużych strat dla obu stron podejmujących się transakcji.

Na czym polega ryzyko celne?

Szczególną uwagę zwrócić należy na ryzyko celne, którego źródłem może być swoboda gospodarcza, a w konsekwencji nadużycia celno-podatkowe. Umiejętne zarządzanie tym właśnie ryzykiem pozwala na zabezpieczenie się przed sankcjami prawno–finansowymi oraz na bezpieczne korzystanie z ułatwień dotyczących obrotu towarowego.

Inne korzyści, jakie wynikają ze sprawnego zarządzania ryzykiem w firmie, to zabezpieczenie ekonomiczne oraz prawne, a także posiadanie oszacowanych informacji odnoszących się do prawdopodobieństwa wystąpienia konkretnego ryzyka.

Obowiązki eksporterów a ryzyko celne

Do obowiązków eksportera, ważnych w odniesieniu do przepisów prawa celnego, należy między innymi punktualne dostarczenie prawidłowego zgłoszenia wywozowego, a także stosowanie się do prawnych wymogów wywozowych - zarówno zakazu, jak i ograniczających.

Jakie działania można podjąć, by ograniczyć ryzyko celne?

Poszczególne działania, które leżą w gestii eksporterów, tworzą coraz to nowe obszary pojawiania się ryzyka celnego. Każde nieprawidłowe zapisywanie transakcji w systemie księgowym, czy każde działanie niezgodne z wytycznymi korzystania z określonych przepisów celnych - staje się źródłem zagrożenia celnego. A to właśnie zagrożenie może być z powodzeniem kontrolowane poprzez koordynację działań i racjonalne wykorzystanie zasobów.

Jakie są największe zagrożenia związane z działalnością eksportową?

Ryzyko związane z płatnościami

Największymi zagrożeniami związanymi z działalnością eksportową są ryzyka związane z płatnością za produkty, a w tym zaległości z uregulowaniem należności, uregulowanie tylko części płatności i brak dalszych opłat lub niewywiązanie się z zawartej umowy i nie opłacenie przez klienta całości umówionej ceny.

Ryzyko związane z przewozem i transportem

Zagrożeniem związanym z przewozem jest na przykład ryzyko poniesienia strat w skutek zniszczenia towarów podczas podróży. Inną ewentualnością jest ryzyko zagubienia towarów lub ich części. Jako właściciel firmy eksportującej towary za granicę możesz spotkać się również z sytuacją braku dostępności odpowiednich środków transportu pojazdów. W takiej sytuacji należy zarezerwować pojazdy potrzebne nam do tego transportu z odpowiednim wyprzedzeniem.

Ryzyko związane z dokumentowaniem operacji. Dokumenty dla urzędu skarbowego.
Umowy z klientami.

Na płaszczyźnie ryzyka dokumentowego wiele zależy od twojej znajomości przepisów i wymogów co do wystawianych dokumentów. Pamiętać należy, że przepisy zmieniać mogą się płynnie, w sposób ciągły. Najczęściej błędy pojawić się mogą w dokumentacji dla urzędu skarbowego oraz podczas zawierania umów z klientami i odbiorcami produktów. Żeby zminimalizować ryzyko dotyczące umów z kontrahentami, warto zorientować się w przepisach dotyczących wysyłanych przez nas produktów w kraju docelowym. Dodatkowo przed nawiązaniem porozumienia dobrze jest sporządzić listę wszystkich wymaganych zgodnie z prawem dokumentów dotyczących tej transakcji.

Jak radzić sobie z ryzykiem w wymianie międzynarodowej i eksporcie?

W jaki sposób ograniczać ryzyko związanym z transportem towarów?

Sposobów na zmniejszenie ryzyka dotyczącego przewozu produktów jest wiele, ale najskuteczniej jest połączyć i wykorzystać je wszystkie. Podczas wyboru firmy transportowej dobrze jest skorzystać z usług znanej i zaufanej nam firmy, dokładnie charakteryzując i formułując warunki dotyczące transportu. Bardzo istotnym elementem jest również odpowiednie opakowanie i oznakowanie transportowanych produktów. Jeśli firma transportowa nie oferuje ubezpieczenia przewożonych towarów, dobrym posunięciem jest niezależne ubezpieczenie takowego transportu lub wynalezienie przewoźnika, który takie ubezpieczenie zapewni.

Jak radzić sobie z ryzykiem związanym z płynnością finansową? Jak zachować płynność finansową w transakcjach międzynarodowych?

Aby zminimalizować ryzyko walutowe, dobrym rozwiązaniem może być zawarcie umowy w krajowej walucie i tym samym przeniesienie ryzyka na zagranicznego odbiorcę naszych produktów. Innym sposobem jest zawieranie transakcji w walucie nie będącej walutą żadnej ze stron, na przykład światowej, takiej jak dolar amerykański. Kolejną możliwością minimalizacji tego ryzyka jest rozliczanie transakcji po ustalonym kursie, np. kursie z dnia zawarcia umowy. Tym sposobem możemy ograniczać ryzyko wahań kursowych.

Przewidywanie ryzyka

Żeby zminimalizować zagrożenia, jakie czekają na nas po drodze na zagraniczne rynki, poza doświadczeniem, ważne jest umiejętne zarządzanie i przewidywanie ryzyka na które jesteśmy narażeni.

Dzięki takim szacunkom zobaczyć możemy nie tylko rodzaje ryzyka, ale i słabe punkty struktury naszej firmy. Aby dobrać odpowiednią metodę na zminimalizowanie lub całkowite uniknięcie ryzyka należy najpierw poznać przyczynę jego występowania, a więc źródło.

Umiejętne zarządzanie ryzykiem, w tym również ryzykiem celnym, niesie za sobą wiele korzyści i prowadzi do usprawnień w zakresie funkcjonowania całego przedsiębiorstwa.

Na temat ryzyka celnego, a także jego ograniczania i zarządzania nim będziemy mówić na dwudniowych praktycznych warsztatach:
Ryzyko celne w przedsiębiorstwie. Praktyczne metody zarządzania ryzykiem celnym - warsztaty.
Warszawa, 07-08 maja 2020 r.

Na zajęciach będziemy mówić o metodyce zarządzania ryzykiem celnym. Pokażemy, w jaki sposób identyfikować ryzyko dotyczące importu i eksportu towarów, jak budować procedury dostosowane do specyfiki firmy.

Szkolenie przeznaczone dla przedsiębiorców o profilu działalności związanym z wymianą towarową z zagranicą – działalność cykliczna lub rozważających tego typu działalność w przyszłości tj. importerzy, eksporterzy, firmy transportowe, spedycyjne, agencje celne itp.

Szkolenie prowadzi ekspert w zakresie zarządzania ryzykiem, certyfikowany trener II stopnia. Absolwent Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii UW na kierunku administracja oraz studiów podyplomowych z zakresu Zarządzania Ryzykiem.

Czynny analityk od 15 lat: w tym naczelnik wydziału zarządzania ryzykiem w Izbie Celnej, kierownik referatu analizy ryzyka i międzynarodowej wymiany informacji w Urzędzie Celno-Skarbowym, obecnie trener i przedsiębiorca.